Jedno Słowo

Potknąć się (כשׁל kāšal)

Wy zaś zboczyliście z drogi, wielu doprowadziliście do sprzeniewierzenia się Prawu, zerwaliście przymierze Lewiego, mówi Pan Zastępów. (Ml 2,8)

וְאַתֶּם֙ סַרְתֶּ֣ם מִן־הַדֶּ֔רֶךְ הִכְשַׁלְתֶּ֥ם רַבִּ֖ים בַּתּוֹרָ֑ה שִֽׁחַתֶּם֙ בְּרִ֣ית הַלֵּוִ֔י אָמַ֖ר יְהוָ֥ה צְבָאֹֽות׃

Vos autem recessistis de via et scandalizastis plurimos in lege; irritum fecistis pactum Levi, dicit Dominus exercituum.

Potknąć się (כשׁל kāšal), w języku hebrajskim czasownik ten pochodzi od rdzenia kšl, który znaczy również „zachwiać się”, „być wyczerpanym”, „upaść”, ale w rzeczywistości trudno jest uchwycić jego znaczenie z racji na wiele idei, jakie zawiera. Może to być upadek osoby, która idzie drogą, poprzedzony zachwianiem się lub upadek z powodu jakiejś przeszkody, uderzenia, czy po prostu popchnięcia. W pewnych kontekstach może wyrażać wszystkie te idee razem, na przykład w znaczeniu „ponieść klęskę”, „zasłabnąć w drodze”, czyli “nie osiągnąć, nie dotrzeć do celu”. W koniugacji hifil natomiast znaczy „sprawić, że ktoś się potknął lub upadł” i ta forma jasno wskazuje na czyjąś wrogą interwencję. 

W dzisiejszym czytaniu (Ml 1-2) prorok Malachiasz strofuje odpowiedzialnych za lud kapłanów: „Zboczyliście z drogi, wielu pozbawiliście nauki (כשׁל kāšal), zerwaliście przymierze Lewiego, mówi Pan Zastępów”. Należy zaznaczyć, że w hebrajskim oryginale pod słowem „pozbawiliście nauki” występuje czasownik כשׁל (kāšal) w koniugacji hifil, co dosłownie znaczy „spowodowaliście upadek”, co Biblia Gdańska tłumaczy „byliście zgorszeniem”. Siać zgorszenie znaczy więc rzucać komuś przeszkody na jego drodze tak, że nie może iść, ale chwieje się, potyka i w końcu upada, nie docierając do celu. Prorok oskarża kapłanów, mówiąc im: „nie trzymacie się moich dróg i stronniczo udzielacie pouczeń” i dodaje dramatyczne pytanie: „Czyż nie mamy wszyscy jednego Ojca?”. 

W Ewangelii (Mt 23,1-12) zaś Pan Jezus ostrzega swych uczniów przed uczonymi w Piśmie i faryzeuszami, którzy „zasiedli na katedrze Mojżesza”, czyli mają wprawdzie mandat do nauczania, ale tego co nauczają, sami nie przestrzegają: „Wiążą ciężary wielkie i nie do uniesienia i kładą je ludziom na ramiona, lecz sami palcem ruszyć ich nie chcą”. Co gorsza, wykorzystują swoje nauczanie dla próżnej chwały i zaszczytów. Dlatego nauka Jezusa jest jasna: „Czyńcie wszystko, co wam polecą, ale uczynków ich nie naśladujcie”. Nie jest łatwo odróżnić naukę Pisma od nauczającego, ale jest to konieczne, jeśli nie chcemy się potykać, chwiać i upadać na drodze wiary, ale szczęśliwi dojść do celu naszej wędrówki.

Odkryj więcej z Jedno Słowo

Zasubskrybuj już teraz, aby czytać dalej i uzyskać dostęp do pełnego archiwum.

Czytaj dalej